Αντίο στο Grexit με σκληρά μέτρα
13 Ιουλίου 2015, 12:17
Τι προβλέπει η νέα συμφωνία για το δάνειο, τις τράπεζες, το χρέος και τα μέτρα.
Μετά από μια μαραθώνια συνεδρίαση της Συνόδου Κορυφής, έκλεισε η συμφωνία μεταξύ της ελληνικής κυβέρνησης και των εταίρων. Η Ελλάδα γλίτωσε το Grexit και εξασφάλισε νέο τριετή δανεισμό 86 δισ. ευρώ με αντάλλαγμα, όμως, την εφαρμογή πολύ σκληρών μέτρων.
Μετά τη νέα συμφωνία, 25 δισ. ευρώ θα πάνε για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών. Τα υπόλοιπα χρήματα θα διατεθούν ως εξής: Το 50% για την αποπληρωμή του χρέους και το άλλο 50% για επενδύσεις που θα αποφασίσει η Ελλάδα.
Η δημιουργία ειδικού ταμείου αξιοποίησης της δημόσιας περιουσίας στο εξωτερικό ήταν ένα από τα μεγαλύτερα αγκάθια των διαπραγματεύσεων. Μετά από έντονες διαβουλεύσεις, οι εταίροι συμφώνησαν το συγκεκριμένο ταμείο να εδρεύει στην Ελλάδα, αλλά να λειτουργεί σε πλήρη συνεννόηση με τους θεσμούς.
Τα έσοδα από το νέο ταμείο στυλ ΤΑΙΠΕΔ, θα πηγαίνουν κατά 50% για την αποπληρωμή του χρέους και κατά 50% για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, ενώ 12,5 δισ. θα διατεθούν για επενδύσεις.
Κατά τη διάρκεια των συνεδρίασης, αποτυπώθηκε ξεκάθαρα η δυσπιστία των Ευρωπαίων για το αν μπορεί η Ελλάδα να εφαρμόσει τις μεταρρυθμίσεις. Γι' αυτό, ορίστηκε συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα και την ψήφιση νομοσχεδίων μέσα στην εβδομάδα (πιθανότατα μέχρι την Τετάρτη), ως ...ένδειξη καλής θέλησης.
Στη λίστα των προαπαιτούμενων περιλαμβάνονται:
1. Εξορθολογισμός του ΦΠΑ:
• Ο φόρος στα συσκευασμένα και επεξεργασμένα τρόφιμα θα αυξηθεί κατά 8,8% , αφού από το 13% θα φτάσει στο 23%. Στο 13% θα διατηρηθούν τα φρέσκα και νωπά προϊόντα, μαζί ίσως με κάποιες εξαιρέσεις (πχ γάλα, ψωμί κλπ).
• Στο 23% από 13% θα αυξηθεί και ο ΦΠΑ στην εστίαση.
• Οι αστικές συγκοινωνίες και μεταφορές πάνε και αυτές στο 23%.
• Ακριβαίνουν οι υπηρεσίες Υγείας στις ιδιωτικές κλινικές που αυξάνονται κατά 10 ποσοστιαίες μονάδες, στο 23%
• Αύξηση ΦΠΑ στα ξενοδοχεία (από 6,5% σε 13%)
• Με 23% ΦΠΑ θα επιβαρύνονται πλέον τα ασφαλιστήρια, οι κηδείες και τα μνημόνσυνα.
2. Διεύρυνση της φορολογικής βάσης:
Συνδέεται με την κατάργηση των φοροαπαλλαγών για αγρότες -και όχι μόνο!
Προβλέπεται:
• Φόρος 26% αντί 13% στους αγρότες
• Δραστικός περιορισμός του δικαιωμένων φοροαπαλλαγής αγροτών
• Κατάργηση της επιδότησης στο αγροτικό ντήζελ
• Μείωση ή κατάργηση των όποιων φοροαπαλλαγών υφίστανται ακόμη
Ο ΦΠΑ στα νησιά (κατάργηση της έκπτωσης και αύξηση από 16% σε 23%) μάλλον θα ψηφιστεί στα τέλη του καλοκαιριού με ισχύ από το φθινόπωρο, μετά την τουριστική σεζόν.
3. Βιωσιμότητα του συνταξιοδοτικού συστήματος: κατάργηση των πρόωρων συντάξεων, χωρίς να αποκλείεται να ισχύσει και για όσους έχουν ήδη θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα. Γλιτώνουν τα βαρέα επαγγέλματα και γονείς παιδιών με αναπηρία. Το γενικό όριο ηλικίας συνταξιοδότησης θα είναι στα 67 –ή 62 για όσους έχουν 40 χρόνια ασφάλισης.
4. Θέσπιση Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας: για αποσυμφόρηση των δικαστηρίων και ταχύτερη απονομή της δικαιοσύνης (ειδικά σε θέματα κατασχέσεων, προσφυγών κλπ) προβλέπεται η αναθεώρηση του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας και η καθιέρωση της διαμεσολάβησης και της «ηλεκτρονικής» δικαιοσύνης.
5. Διασφάλιση της νομικής ανεξαρτησίας της ΕΛΣΤΑΤ: προβλέπεται η αλλαγή διοίκησης (λήγει η θητεία του προέδρου της κυρίου Γεωργίου) και εκπροσώπηση των θεσμών στην διοίκηση. Ανάλογη ρύθμιση εξετάζεται και για την Γενική Γραμματεία Δημοσίων Εσόδων, ώστε να λειτουργεί σαν Ανεξάρτητη Αρχή εκτός του υπουργείου Οικονομικών.
6. Πλήρης εφαρμογή της αυτόματης περικοπής δαπανών: η πρόταση Βαρουφάκη για αυτόματο «κόφτη» κονδυλίων όταν παρατηρούνται ελλείμματα, φαίνεται πως άρεσε στους δανειστές. Μένει να φανεί αν θα διασωθούν μισθοί και συντάξεις στο δημόσιο.
7. Υιοθέτηση της οδηγίας για Ανάκαμψη των τραπεζών: η πρόβλεψη αυτή θα ανοίγει νομικό παράθυρο ακόμα και για bail in στις τράπεζες, αρχικά από τους μετόχους και τους ομολογιούχους, αλλά ενδεχομένως και με κούρεμα καταθέσεων.
8. Ιδιωτικοποίηση στο δίκτυο μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας (ΑΔΜΗΕ): με την διαδικασία πώλησης του ΑΔΜΗΕ έρχεται πιο κοντά και το ενδεχόμενο για ιδιωτικοποίηση της ΔΕΗ.
9. Αποφασιστική δράση για τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια: οι τράπεζες θα πρέπει είτε να επιδιώξουν την είσπραξη των οφειλών με κατασχέσεις κλπ είτε να «ματώσουν» και να ανακεφαλαιοποιηθούν.
10. Ανεξαρτησία του οργανισμού ιδιωτικοποιήσεων ΤΑΙΠΕΔ: προβλέπεται αλλαγή στον τρόπο διοίκησης, αν και δεν φαντάζει σαν πιθανότερο το σενάριο για μεταφορά του Ταμείου στο Λουξεμβούργο ή η είσπραξη 50 δισ. ευρώ στα προσεχή χρόνια.
11. Αποκομματικοποίηση της ελληνικής διοίκησης: προβλέπεται ανατροπή συνδικαλιστικών νόμων και υπηρεσιών, αλλά και περιορισμός ή έλεγχος της χρηματοδότησης των κομμάτων
12. Επιστροφή των Θεσμών στην Αθήνα: για την ολοκλήρωση του νέου δανείου, η Τρόικα «δια νόμου» θα επιστρέψει στην Αθήνα για την ολοκλήρωση κάθε αξιολόγησης.
13. Εφαρμογή της εργαλειοθήκης (toolkit) του ΟΟΣΑ:
• Απελευθέρωση επαγγελμάτων όπως των συμβολαιογράφων, δικηγόρων, μηχανικών, φαρμακοποιών κλπ
• Απελευθέρωση μεταφορών
• Απελευθέρωση κλάδων του τουρισμού
• Απελευθέρωση αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου
Για τη νέα συμφωνία, ο Πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας δήλωσε: «Δώσαμε σκληρή μάχη επί έξι μήνες, παλέψαμε μέχρι τέλους για να διεκδικήσουμε ό,τι καλύτερο, να σταθεί η Ελλάδα στα πόδια της και ο ελληνικός λαός να συνεχίσει να αγωνίζεται. Βρεθήκαμε μπροστά σε δύσκολες αποφάσεις, σε σκληρά διλήμματα. Πήραμε την ευθύνη της απόφασης, προκειμένου να αποτρέψουμε τις επιδιώξεις ακραίων συντηρητικών κύκλων. Η συμφωνία είναι δύσκολη, αλλά αποτρέψαμε τη μεταφορά ταμείου στο εξωτερικό, τη χρηματοπιστωτική ασφυξία και την κατάρρευση του χρηματοπιστωτικού συστήματος.
»Καταφέραμε σε αυτήν τη μάχη να κερδίσουμε την αναδιάρθρωση του χρέους και χρηματοδότηση το μεσοπρόθεσμο διάστημα. Έχουμε αφήσει σημαντική παρακαταθήκη, την αναγκαία αλλαγή στην Ευρώπη. Η Ελλάδα θα συνεχίσει να αγωνίζεται για να επιστρέψουμε στην ανάπτυξη. Κερδίσαμε τη λαϊκή μας κυριαρχία, στείλαμε μήνυμα αξιοπρέπειας σε όλη την Ευρώπη. Παρά τα δύσκολα μέτρα, το Grexit αποτελεί παρελθόν».
Μετά τη νέα συμφωνία, 25 δισ. ευρώ θα πάνε για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών. Τα υπόλοιπα χρήματα θα διατεθούν ως εξής: Το 50% για την αποπληρωμή του χρέους και το άλλο 50% για επενδύσεις που θα αποφασίσει η Ελλάδα.
Η δημιουργία ειδικού ταμείου αξιοποίησης της δημόσιας περιουσίας στο εξωτερικό ήταν ένα από τα μεγαλύτερα αγκάθια των διαπραγματεύσεων. Μετά από έντονες διαβουλεύσεις, οι εταίροι συμφώνησαν το συγκεκριμένο ταμείο να εδρεύει στην Ελλάδα, αλλά να λειτουργεί σε πλήρη συνεννόηση με τους θεσμούς.
Τα έσοδα από το νέο ταμείο στυλ ΤΑΙΠΕΔ, θα πηγαίνουν κατά 50% για την αποπληρωμή του χρέους και κατά 50% για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, ενώ 12,5 δισ. θα διατεθούν για επενδύσεις.
Κατά τη διάρκεια των συνεδρίασης, αποτυπώθηκε ξεκάθαρα η δυσπιστία των Ευρωπαίων για το αν μπορεί η Ελλάδα να εφαρμόσει τις μεταρρυθμίσεις. Γι' αυτό, ορίστηκε συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα και την ψήφιση νομοσχεδίων μέσα στην εβδομάδα (πιθανότατα μέχρι την Τετάρτη), ως ...ένδειξη καλής θέλησης.
Στη λίστα των προαπαιτούμενων περιλαμβάνονται:
1. Εξορθολογισμός του ΦΠΑ:
• Ο φόρος στα συσκευασμένα και επεξεργασμένα τρόφιμα θα αυξηθεί κατά 8,8% , αφού από το 13% θα φτάσει στο 23%. Στο 13% θα διατηρηθούν τα φρέσκα και νωπά προϊόντα, μαζί ίσως με κάποιες εξαιρέσεις (πχ γάλα, ψωμί κλπ).
• Στο 23% από 13% θα αυξηθεί και ο ΦΠΑ στην εστίαση.
• Οι αστικές συγκοινωνίες και μεταφορές πάνε και αυτές στο 23%.
• Ακριβαίνουν οι υπηρεσίες Υγείας στις ιδιωτικές κλινικές που αυξάνονται κατά 10 ποσοστιαίες μονάδες, στο 23%
• Αύξηση ΦΠΑ στα ξενοδοχεία (από 6,5% σε 13%)
• Με 23% ΦΠΑ θα επιβαρύνονται πλέον τα ασφαλιστήρια, οι κηδείες και τα μνημόνσυνα.
2. Διεύρυνση της φορολογικής βάσης:
Συνδέεται με την κατάργηση των φοροαπαλλαγών για αγρότες -και όχι μόνο!
Προβλέπεται:
• Φόρος 26% αντί 13% στους αγρότες
• Δραστικός περιορισμός του δικαιωμένων φοροαπαλλαγής αγροτών
• Κατάργηση της επιδότησης στο αγροτικό ντήζελ
• Μείωση ή κατάργηση των όποιων φοροαπαλλαγών υφίστανται ακόμη
Ο ΦΠΑ στα νησιά (κατάργηση της έκπτωσης και αύξηση από 16% σε 23%) μάλλον θα ψηφιστεί στα τέλη του καλοκαιριού με ισχύ από το φθινόπωρο, μετά την τουριστική σεζόν.
3. Βιωσιμότητα του συνταξιοδοτικού συστήματος: κατάργηση των πρόωρων συντάξεων, χωρίς να αποκλείεται να ισχύσει και για όσους έχουν ήδη θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα. Γλιτώνουν τα βαρέα επαγγέλματα και γονείς παιδιών με αναπηρία. Το γενικό όριο ηλικίας συνταξιοδότησης θα είναι στα 67 –ή 62 για όσους έχουν 40 χρόνια ασφάλισης.
4. Θέσπιση Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας: για αποσυμφόρηση των δικαστηρίων και ταχύτερη απονομή της δικαιοσύνης (ειδικά σε θέματα κατασχέσεων, προσφυγών κλπ) προβλέπεται η αναθεώρηση του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας και η καθιέρωση της διαμεσολάβησης και της «ηλεκτρονικής» δικαιοσύνης.
5. Διασφάλιση της νομικής ανεξαρτησίας της ΕΛΣΤΑΤ: προβλέπεται η αλλαγή διοίκησης (λήγει η θητεία του προέδρου της κυρίου Γεωργίου) και εκπροσώπηση των θεσμών στην διοίκηση. Ανάλογη ρύθμιση εξετάζεται και για την Γενική Γραμματεία Δημοσίων Εσόδων, ώστε να λειτουργεί σαν Ανεξάρτητη Αρχή εκτός του υπουργείου Οικονομικών.
6. Πλήρης εφαρμογή της αυτόματης περικοπής δαπανών: η πρόταση Βαρουφάκη για αυτόματο «κόφτη» κονδυλίων όταν παρατηρούνται ελλείμματα, φαίνεται πως άρεσε στους δανειστές. Μένει να φανεί αν θα διασωθούν μισθοί και συντάξεις στο δημόσιο.
7. Υιοθέτηση της οδηγίας για Ανάκαμψη των τραπεζών: η πρόβλεψη αυτή θα ανοίγει νομικό παράθυρο ακόμα και για bail in στις τράπεζες, αρχικά από τους μετόχους και τους ομολογιούχους, αλλά ενδεχομένως και με κούρεμα καταθέσεων.
8. Ιδιωτικοποίηση στο δίκτυο μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας (ΑΔΜΗΕ): με την διαδικασία πώλησης του ΑΔΜΗΕ έρχεται πιο κοντά και το ενδεχόμενο για ιδιωτικοποίηση της ΔΕΗ.
9. Αποφασιστική δράση για τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια: οι τράπεζες θα πρέπει είτε να επιδιώξουν την είσπραξη των οφειλών με κατασχέσεις κλπ είτε να «ματώσουν» και να ανακεφαλαιοποιηθούν.
10. Ανεξαρτησία του οργανισμού ιδιωτικοποιήσεων ΤΑΙΠΕΔ: προβλέπεται αλλαγή στον τρόπο διοίκησης, αν και δεν φαντάζει σαν πιθανότερο το σενάριο για μεταφορά του Ταμείου στο Λουξεμβούργο ή η είσπραξη 50 δισ. ευρώ στα προσεχή χρόνια.
11. Αποκομματικοποίηση της ελληνικής διοίκησης: προβλέπεται ανατροπή συνδικαλιστικών νόμων και υπηρεσιών, αλλά και περιορισμός ή έλεγχος της χρηματοδότησης των κομμάτων
12. Επιστροφή των Θεσμών στην Αθήνα: για την ολοκλήρωση του νέου δανείου, η Τρόικα «δια νόμου» θα επιστρέψει στην Αθήνα για την ολοκλήρωση κάθε αξιολόγησης.
13. Εφαρμογή της εργαλειοθήκης (toolkit) του ΟΟΣΑ:
• Απελευθέρωση επαγγελμάτων όπως των συμβολαιογράφων, δικηγόρων, μηχανικών, φαρμακοποιών κλπ
• Απελευθέρωση μεταφορών
• Απελευθέρωση κλάδων του τουρισμού
• Απελευθέρωση αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου
Για τη νέα συμφωνία, ο Πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας δήλωσε: «Δώσαμε σκληρή μάχη επί έξι μήνες, παλέψαμε μέχρι τέλους για να διεκδικήσουμε ό,τι καλύτερο, να σταθεί η Ελλάδα στα πόδια της και ο ελληνικός λαός να συνεχίσει να αγωνίζεται. Βρεθήκαμε μπροστά σε δύσκολες αποφάσεις, σε σκληρά διλήμματα. Πήραμε την ευθύνη της απόφασης, προκειμένου να αποτρέψουμε τις επιδιώξεις ακραίων συντηρητικών κύκλων. Η συμφωνία είναι δύσκολη, αλλά αποτρέψαμε τη μεταφορά ταμείου στο εξωτερικό, τη χρηματοπιστωτική ασφυξία και την κατάρρευση του χρηματοπιστωτικού συστήματος.
»Καταφέραμε σε αυτήν τη μάχη να κερδίσουμε την αναδιάρθρωση του χρέους και χρηματοδότηση το μεσοπρόθεσμο διάστημα. Έχουμε αφήσει σημαντική παρακαταθήκη, την αναγκαία αλλαγή στην Ευρώπη. Η Ελλάδα θα συνεχίσει να αγωνίζεται για να επιστρέψουμε στην ανάπτυξη. Κερδίσαμε τη λαϊκή μας κυριαρχία, στείλαμε μήνυμα αξιοπρέπειας σε όλη την Ευρώπη. Παρά τα δύσκολα μέτρα, το Grexit αποτελεί παρελθόν».


















