Γυναίκες του Αλγερίου: Ο ακριβότερος πίνακας όλων των εποχών

Από τον Ντελακρουά στον Πικάσο

Ο Πάμπλο Πικάσο είχε ξεκινήσει τη σειρά των Γυναικών του Αλγερίου, με βάση τον Ντελακρουά, προς τιμήν του Ματίς*  αμέσως μετά το θάνατό του. Έφτιαξε συνολικά 15 πίνακες (από το Α μέχρι το Ο), εκ των οποίων η εκδοχή Ο θεωρείται η κορυφαία.

*(Ο Ανρί Ματίς (πλήρες όνομα Henri Émile Benoît Matisse, 31 Δεκεμβρίου 1869 – 3 Νοεμβρίου 1954) ήταν ένας από τους σημαντικότερους Γάλλους ζωγράφους του 20ου αιώνα. Θεωρείται ιδρυτής του καλλιτεχνικού κινήματος του φωβισμού καθώς και μία από τις σημαντικότερες μορφές της μοντέρνας τέχνης)


"Γυναίκες του Αλγερίου στο διαμέρισμά τους" (1834), Ντελακρουά

 Ένα κλασσικό έργο του ρομαντισμού με έντονες τις επιρροές της ανατολής που ξεχειλίζει από ερωτισμό. Απεικονίζει ένα χαρέμι με τις κοπέλες να χαλαρώνουν πάνω στο χαλί και τη μαύρη υπηρέτρια να τις φροντίζει. Η μία κοπέλα κρατάει ένα ναργιλέ (για όπιο πιθανά – συνηθισμένο στα «σπίτια» της περιόδου). Οι δύο κοπέλες φαίνονται να συνομιλούν μεταξύ τους. Το φως μπαίνει νωχελικά από το παράθυρο και φωτίζει τα τρία σώματα.

"Γυναίκες του Αλγερίου" (1955), Πικάσο

Τα βασικά στοιχεία του θέματος παραμένουν αναλλοίωτα: οι 3 λευκές κοπέλες μπορεί να έχουν αλλάξει στάση αλλά παραμένουν στο προσκήνιο πάνω στο ίδιο χαλί (με την κοπέλα στα αριστερά να ποζάρει και να τραβάει το βλέμα ακριβώς όπως στον πίνακα του Ντελακρουά). Έχει μήπως καμία σημασία που είναι γυμνές σʼ αυτή την περίπτωση; (μήπως δεν θα ήταν αναμενόμενο ίσως, δεδομένου ότι βρίσκονται σε χαρέμι;). Η μαύρη υπηρέτρια παραμένει μια δευτερεύουσα φιγούρα, η οποία όμως και πάλι στρέφει το σώμα της για να κοιτάξει προς τα πίσω τις 3 κυρίες. Ακόμη και το όπιο υπάρχει στον πίνακα, μόνο που σʼ αυτή την περίπτωση το κρατάει η κοπέλα στα αριστερά του πίνακα. Η αίσθηση του πίνακα είναι παρόμοια και πάλι με κυρίαρχο στοιχείο το φως που μπαίνει από αριστερά και φωτίζει τις 3 κοπέλες δημιουργώντας ένα παιχνίδι με τις σκιές.

Ο πίνακας του Πικάσο «Οι Γυναίκες του Αλγερίου» (εκδοχή Ο) είναι ο ακριβότερος πίνακας όλων των εποχών. Σε δημοπρασία που έγινε στη Νέα Υόρκη από τον οίκο Christie's χρειάστηκαν μόλις 11 λεπτά για να δημοπρατηθεί ο πίνακας στην τιμή των 179,3 εκατ. δολαρίων και να σπάσει το ρεκόρ του τρίπτυχου του Φράνσις Μπέικον «Τρεις Μελέτες του Λούσιαν Φρόιντ» που είχε πουληθεί έναντι 142,4 εκατομμυρίων δολαρίων σε δημοπρασία του ίδιου οίκου το 2013.

Στο "σφυρί" και άλλα έργα του Πικάσο

Ο Πικάσο δεν άφησε διαθήκη όταν πέθανε το 1973, έτσι η σύζυγός του, η πρώην σύζυγός του, τα τέσσερα παιδιά τους και τα οκτώ εγγόνια τους αναγκάστηκαν να μοιράσουν την περιουσία του. Η Μαρίνα, προς έκπληξή της, κληρονόμησε το ένα πέμπτο της περιουσίας, συμπεριλαμβανομένης της Villa La Californie.

Αλλά ο πλούτος που κληρονόμησε δεν μαλάκωσε στην καρδιά της τη μνήμη του παππού της. Στην αυτοβιογραφία της, έχει γράψει ότι έχει γυρίσει ανάποδα όλους τους πίνακες μέσα στη βίλα, για να εκδικηθεί τον παππού της.

Η εγγονή του Πικάσο είναι έτοιμη ξεφορτωθεί τους χιλιάδες πίνακές του, προκαλώντας πανικό στους συλλέκτες έργων τέχνης.

Στις αρχές του 2015, έγινε γνωστό ότι η Μαρίνα Πικάσο, η εγγονή του διάσημου Ισπανού καλλιτέχνη Πάμπλο Πικάσο, προγραμματιζει να πουλήσει τα έργα τέχνης του παππού της που έχει στην ιδιωτική συλλογή της.

Ωστόσο, στη συνέχεια έγινε γνωστό ότι η Μαρίνα Πικάσο έχει στην κατοχή της 10.000 πρωτότυπα έργα του Πικάσο, τα οποία κληρονόμησε. Σκέφτεται να τα πουλήσει όλα - ένα προς ένα – και να δώσει τα χρήματα σε φιλανθρωπίες.

Η Μαρίνα Πικάσο έγινε διάσημη το 2001 για το βιβλίο με τα απομνημονεύματά της «Πικάσο: Ο παππούς μου» όπου κατηγορούσε τον διάσημο καλλιτέχνη ότι κατέστρεψε την παιδική της ηλικία. Διηγείται ότι μεγάλωσε μέσα στη φτώχεια, ενώ ο πατέρας της παρακαλούσε τον παππού της να τους δώσει λίγα χρήματα κάθε μήνα για να μπορέσουν να ζήσουν.

Οι Times ανέφεραν ότι τα χρήματα θα διατεθούν για να χρηματοδοτήσουν το φιλανθρωπικό έργο της εγγονής του Πικάσο, συμπεριλαμβανομένου ενός παιδιατρικού νοσοκομείου στο Βιετνάμ και διάφορα άλλα projects στη Γαλλία και την Ελβετία για τη φροντίδα ηλικιωμένων και ταραγμένων έφηβους. 

«Τώρα ζω στο παρόν», λέει αποφασισμένη η Μαρίνα Πικάσο. «Το παρελθόν είναι παρελθόν. Αλλά δεν θα ξεχάσω ποτέ, ποτέ. Σέβομαι τον παππού μου και το ανάστημα του ως καλλιτέχνη. Ήμουν εγγονή του και κληρονόμος του, αλλά ποτέ δεν ήμουν το εγγόνι της καρδιάς του».